ساک حاملگی و بارداری

تاریخ انتشار: چهارشنبه ۲۲ آذر ۱۳۹۶ ساعت ۱۹:۱۳دفعات بازدید: ۱۳۷۹۵۳ بار

1. خانه
2. بارداری
3. ساک حاملگی و بارداری

بسم الله الرحمن الرحیم

 

ساک حاملگی. ساک بارداری. ساک حاملگی یا ساک بارداری چیست؟ ساک حاملگی (Gestational Sac) در بارداری به چه چیزی اطلاق می گردد؟ ساک بارداری اصطلاحی است که در بارداری مطرح است و مخصوصا در جواب سونوگرافی های اوایل بارداری می تواند زیاد به چشم بخورد. شاید شما نیز این اصطلاح را شنیده باشید. در این مطلب قصد داریم در مورد ساک حاملگی یا کیسه حاملگی صحبت کنیم و ببینیم که اصولا ساک بارداری چیست و به چه چیزی در زمان حاملگی اطلاق می گردد.

ساک حاملگی حفره بزرگی از مایع است که پس از لقاح تخمک با اسپرم و حرکت تخمک لقاح یافته به طرف رحم و لانه گزینی آن در دیواره رحم ، در رحم زن تشکیل می شود. همانند کیسه ای که وسایل مختلف را می توان در داخل آن قرار داد ، ساک بارداری هم ، جنین و قسمت هایی مثل کیسه آمنیوتیک و کیسه زرده را در اوایل بارداری در خود جای می دهد.

طرح زیر ، ساک حاملگی را به همراه کیسه زرده ، کیسه آمنیوتیک و جنین در داخل رحم نشان می دهد.

اولین نشانه تصویری از وجود بارداری احتمالی ، مشاهده شدن ساک حاملگی (کیسه حاملگی) در اولین سونوگرافی بارداری است که بین هفته پنجم بارداری و هفته ششم بارداری انجام می شود. اولین چیزی که در سونوگرافی اول بارداری قابل مشاهده می باشد ، ساک بارداری است و اولین چیزی هم که در داخل ساک بارداری در این زمان مشاهده می شود ، کیسه زرده می باشد. باید توجه داشت که مشاهده شدن کیسه حاملگی به تنهایی نمی تواند دلیل بر بارداری باشد چرا که در بارداری پوچ هم ، این ساک تشکیل می شود. اگر جنینی در داخل ساک بارداری (کیسه بارداری) دیده شود ، می توان به بارداری ، مطمئن شد. یکی از مزایای دیده شدن کیسه بارداری این است که مطمئن می شویم بارداری ، در داخل رحم اتفاق افتاده و حاملگی خارج رحمی نداریم.

در تصاویر به دست آمده از سونوگرافی ، ساک حاملگی به صورت یک فضای تاریک و به شکل دایره یا بیضی در درون رحم مشاهده می شود که دیواره اکوژنیک سفید رنگی آن را احاطه کرده است. محل قرارگیری ساک حاملگی در قسمت فوقانی فوندوس رحم (ته رحم) زنان می باشد. شکل زیر ، یک نمونه تصویر به دست آمده از ساک حاملگی با دستگاه سونوگرافی است.

ساک بارداری به طور طبیعی در داخل رحم تشکیل می شود. قبل از اینکه از طریق مشاهده جنین در سونوگرافی از بارداری مطمئن شویم ، مشاهده ساک حاملگی در سونوگرافی تنها نشانه از شکل گیری بارداری داخل رحمی می باشد.

در اوایل بارداری ، ساک حاملگی ، از جنین محافظت می کند. تقریبا پس از سپری شدن 9 هفته از سن حاملگی ، ساک آمنیوتیک به حدی گسترش می یابد که تقریبا قسمت عمده از حجم ساک حاملگی را اشغال می کند. از این زمان به بعد ، ساک بارداری را معمولا ساک آمنیوتیک می نامیم.

یکی از کارهایی که با استفاده از کیسه حاملگی انجام می دهند ، محاسبه سن بارداری و حاملگی است. با استفاده از روش اندازه گیری میانگین قطر ساک (MSD) در سونوگرافی بین هفته پنجم حاملگی و هفته ششم حاملگی ، سن بارداری را با اختلاف 5 روز می توان تعیین کرد. محاسبه سن بارداری به روش اندازه گیری میانگین قطر ساک حاملگی (Mean Sac Diameter - MSD) به صورت زیر می باشد:

میانگین قطر ساک حاملگی (MSD) برابر است با: (طول ساک حاملگی + ارتفاع ساک حاملگی + عرض ساک حاملگی) تقسیم بر عدد 3

سن بارداری (به روز) برابر است با: میانگین قطر ساک حاملگی (به میلیمتر) + 30

به عنوان مثال ، میانگین قطر ساک حاملگی پس از گذشت 3 هفته از زمان لقاح اسپرم با تخمک و در حدود 5 هفته پس از اولین روز آخرین قاعدگی ، در حدود 2 الی 3 میلیمتر در سونوگرافی اندازه گیری می شود. با استفاده از فرمول بالا ، سن حاملگی برابر با 32 الی 33 روز (30 + 2 یا 30 + 3) محاسبه می گردد. اگر این عدد را با تعداد روزهای برابر با 5 هفته یعنی 35 روز (5 ضربدر 7) مقایسه کنیم می بینیم که سونوگرافی ، سن حاملگی را با اختلاف 2 تا 3 روز ، تخمین زده است.

لازم به ذکر است که این روش اندازه گیری سن حاملگی برای زمانی مناسب است که جنین در درون ساک حاملگی وجود نداشته باشد یا مشاهده نگردد. در صورت وجود جنین در داخل ساک حاملگی ، معمولا سن بارداری را از طریق اندازه گیری طول از فرق سر تا باسن جنین (CRL) ، محاسبه می کنند.

مساله مهمی که از طریق اندازه گیری ساک بارداری و حاملگی می توان به آن پی برد ، طبیعی و سالم بودن بارداری یا پوچ بودن آن است.در این زمینه به بررسی مسائل مرتبط با اندازه قطر ساک در دو نوع سونوگرافی شکمی و سونوگرافی واژینال می پردازیم.

1. در سونوگرافی شکمی زن ، وقتی که اندازه میانگین قطر ساک بارداری (MSD) به 20 میلیمتر رسید بایستی کیسه زرده در داخل ساک حاملگی قابل مشاهده باشد. بایستی توجه داشت که عدم مشاهده کیسه زرده در این حالت ، نمی تواند دلیلی قطعی بر بارداری پوچ باشد. هنگامی که اندازه میانگین قطر ساک حاملگی (MSD) به 25 میلیمتر برسد بایستی قطب جنینی (شکل ابتدائی جنین را قطب جنینی می نامند) در داخل ساک بارداری مشاهده شود.
    
2. در سونوگرافی واژینال خانم ، اگر اندازه MSD بیشتر از 25 میلیمتر بوده و قطب جنینی وجود نداشته باشد ، حاملگی پوچ تشخیص داده می شود. همچنین اگر مقدار MSD بین 16 تا 24 میلیمتر بوده و جنینی وجود نداشته باشد ، مشکوک به بارداری پوچ است که البته قطعی نیست و نیاز است که مدتی بعد ، مجددا بررسی ها انجام شود. اگر اندازه MSD برابر با 8 میلیمتر باشد بایستی کیسه زرده در داخل ساک حاملگی مشاهده شود ، هر چند که عدم مشاهده کیسه زرده نمی تواند دلیلی بر بارداری پوچ باشد.

 

ساک حاملگی از طریق سونوگرافی و با بررسی و در نظر گرفتن چهار مشخصه ذیل ، تشخیص داده می شود:

1. ساک حاملگی در نمایش طولی و عرضی بایستی به شکل دایره یا بیضی دیده شود.
    
2. ساک بارداری بایستی با یک دیواره اکوژنیک سفید رنگ احاطه شده باشد.
    
3. ساک حاملگی در فوندوس رحم (ته رحم) قرار گرفته باشد.
    
4. ساک بارداری ، دقیقا در خط میانی رحم قرار نداشته باشد بلکه به یک طرف رحم متمایل باشد.

 

اشتراک گذاری در: